"Το Καναρινί Ποδήλατο"

 

 «Το καναρινί ποδήλατο» είναι μια ελληνική κοινωνική ταινία του Δημήτρη Σταύρακα, παραγωγής 1999, η οποία βασίζεται σε αληθινά γεγονότα. Είναι μια ταινία προβληματισμού για διάφορα προβλήματα στην εκπαίδευση, όπως τα αναλυτικά προγράμματα, η επίσημη γνώση που προωθεί το σχολείο, οι παγιωμένες νοοτροπίες, η αντιμετώπιση των νέων εκπαιδευτικών και της διαφορετικότητας των μαθητών , η αδυναμία ενσωμάτωσης μαθητών με μαθησιακές αδυναμίες κλπ. Όλα αυτά τα προβλήματα αναδεικνύονται μέσα από την ιστορία ενός  νεαρού δάσκαλου του  Άρη, όταν αναλαμβάνει την έκτη τάξη σ' ένα δημοτικό σχολείο της Αθήνας. Ανάμεσα στους μαθητές του, διακρίνει τον Λευτέρη, που σχεδόν δεν μπορεί να διαβάσει και γενικά αδυνατεί να παρακολουθήσει την πρόοδο των υπολοίπων παιδιών. Ο Άρης διαπιστώνοντας ότι ο μικρός έχει απομονωθεί από τους συνομηλίκους του και ότι δεν είχε καμία υποστήριξη από τους προηγούμενους δασκάλους.

Οι μαθητές του Γ2 και Γ4 που παρακολούθησαν την ταινία στο πλαίσιο της θεματικής ενότητας  «Παιδεία» του μαθήματος της Νεοελληνικής Γλώσσας την βρήκαν  αρκετά ρεαλιστική, παρόλο που από το 1999 έως σήμερα έχει αλλάξει τυπικά ο τρόπος αντιμετώπισης των μαθητών με Μαθησιακές Δυσκολίες και έθεσαν προς συζήτηση τα παρακάτω ερωτήματα:

• Οι πρωτοβουλίες των εκπαιδευτικών έχουν σημαντική θέση στην εκπαιδευτική διαδικασία. Πόσο, όμως, αυτές προσφέρονται για τον ουσιαστικό μετασχηματισμό δομών και περιεχομένου της εκπαίδευσης, όταν είναι ατομικές και αποσπασματικές προσπάθειες;

• Ποια είναι τα όρια του εθελοντισμού και του ιδιότυπου «ιεραποστολισμού» (η ιδεολογία του «λειτουργού») στην υπόθεση της αντιμετώπισης προβλημάτων της εκπαίδευσης;

• Οι διευθυντές των σχολικών μονάδων είναι θεματοφύλακες της εκπαιδευτικής στασιμότητας και ελεγκτές των πρωτοβουλιών των εκπαιδευτικών ή είναι εμψυχωτές και συντονιστές συλλογικών διαδικασιών για τη συστηματική διαμόρφωση «εσωτερικής εκπαιδευτικής πολιτικής» των σχολικών μονάδων;

• Τα βασικά ζητήματα που αναδεικνύει όπως εξαφάνιση, εγκατάλειψη, διαρροή, σκασιαρχείο, υποεπίδοση, σχολική αποτυχία, περιθωριοποίηση κ.ά. είναι τυπικά «επεισόδια» και φαινόμενα στα οποία εμπλέκονται μαθητές. Το ερώτημα είναι, με ποιες πολιτικές αντιμετωπίζονται σε επίπεδο σχολικής μονάδας σημαντικά εκπαιδευτικά ζητήματα που ανακύπτουν σε καθημερινή βάση κι αν  είναι δυνατόν να αντιμετωπίζονται τυχαία και ευκαιριακά, χωρίς έγκαιρη και συστηματική καταγραφή, αποτύπωση, σχεδιασμό, προγραμματισμό, παρέμβαση και παρακολούθηση των αποτελεσμάτων που έχουμε στην πράξη;

• Μια εκπαιδευτική Πρωτοβουλία για αποτελεσματική μετατόπιση από μηχανιστικές μορφές διδασκαλίας και μάθησης (αποστήθισης και απομνημόνευσης) σε δημιουργικές εκπαιδευτικές δραστηριότητες για την ανάπτυξη κριτικών και δημιουργικών ικανοτήτων από εκπαιδευτικούς και μαθητές είναι δυνατή χωρίς τη δέσμευση όλων-εκπαιδευτικών και μαθητών μιας σχολικής μονάδας-με ενιαίο και συστηματικό τρόπο;

Μετά τη συζήτηση και την κατάθεση απόψεων σε όλα αυτά τα ερωτήματα, κλήθηκαν να απαντήσουν για τον βαθμό ικανοποίησης από τη διδακτική προσέγγιση της θεματικής ενότητας για την Παιδεία και τα «τρωτά» του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος.

Ερωτήσεις για τη ταινία που παρακολουθήσαν οι μαθητές.μαθήτριες

1. Πόσο ικανοποιημένοι μείνατε από την ταινία που παρακολουθήσατε;

α. πάρα πολύ β. πολύ γ. αρκετά δ. λίγο ε. πολύ λίγο στ. καθόλου

 

2. Τι σας άρεσε περισσότερο στην ταινία;

3. Ποια συναισθήματα σας προκάλεσε;

4. Τι άλλο θα θέλατε να διατυπώσετε για την ταινία;